Jak skutecznie nagradzać pracowników?


Na samym początku, zastanówmy się przede wszystkim nad tym, jakie zachowania wśród osób zatrudnionych w firmie chcemy wzmacniać za pomocą nagród i które z nich są według nas najbardziej pożądanymi - analizy dokonaj z perspektywy posiadanych przez Ciebie celów biznesowych. Być może okaże się to dla Ciebie zaskakujące, ale to nie pieniądze są największym czynnikiem motywującym - badania wykazały, co prawda, ich istotność, ale pokazały również, że kwestie pozamaterialne również mają ogromne znaczenie.

Należy dodatkowo rozważyć w jaki sposób będziemy nagradzać ponadprzeciętne, wyróżniające się na tle innych zachowania, które jednocześnie dotyczą odmiennych cech i wartość - jaką nagrodę zastosujemy wobec pracownika, który wykazuje się imponującą dokładnością i punktualnością? A jaką zdecydujemy się wybrać wobec kogoś, kto inspiruje resztę zespołu swoimi kreatywnymi pomysłami i nieszablonowością myślenia? Niewątpliwie to, jakie umiejętności i kompetencje są pożądane będzie ściśle związane z branżą, w której działamy i stanowiskiem zajmowanym przez podwładnego. Przykładowo, w firmie produkcyjnej, wytwarzającej części do silników samolotów najważniejszym aspektem pracy będzie staranność wykonanych detali, natomiast w agencji marketingowej - otwarty umysł i umiejętność twórczego rozwiązywania problemów.

Kolejną kwestią, której powinniśmy poświęcić uwagę, jest analiza obecnej sytuacji poprzez zadanie pytań takie jak: Jakie metody nagradzania pracowników stosuję na co dzień? Jak często to robię? W jakich sytuacjach po nie sięgam? Które zachowania moich podwładnych wyróżniam na tle innych? Wiedząc jak wyglądają te kwestie na stan dzisiejszy, będzie Ci o wiele łatwiej zaplanować harmonogram działania i zadbać o maksymalizację jego efektywności.

Dobrym pomysłem może być również zapytanie zaufanych osób w firmie (np. menedżerów wyższego, bądź niższego szczebla) o to, jak to zagadnienie wygląda z ich perspektywy. Może się okazać, że oni sami mają już pewne pomysły na nagradzanie pracowników, które mogą okazać się w późniejszym czasie użyteczne.

Warto wspomnieć o tym, że według teorii samodeterminacji, która dzieli motywację na zewnętrzną i wewnętrzną, to właśnie motywacja autonomiczna pozwala zwiększyć prawdopodobieństwo osiągania lepszych wyników zawodowych. Jak łatwo się domyślić, motywacja zewnętrzna, sterowana za pomocą tak zwanego “kija i marchewki” stanowi jej ewidentne przeciwieństwo. Nie oznacza to jednak, że należy całkowicie zrezygnować z metod opartych na jej mechanizmie, ale niewątpliwie wymusza to uważne i gruntowanie zaplanowane podejście do tematu.

Jakie nagrody dla pracowników są skuteczne? Są to nagrody, które:

-       są niespodziewane: element zaskoczenia sprawia, że tracą wpływ na sterowanie motywacją;

-       są adekwatne do włożonego wysiłku i zaangażowanie w wykonanie określonego zobowiązania;

-       są nagrodą za jakość pracy: dokładność, sumienność, poziom posiadanych umiejętności;

-       są wzmocnione pochwałą, najlepiej w gronie innych pracowników, co dodatkowo wpływa na zwiększenie motywacji całego zespołu;

-       są zindywidualizowane, odpowiadają na określone potrzeby i zainteresowania podwładnych (na przykład, jeśli wiemy, że jest miłośnikiem adrenaliny, możemy wręczyć mu prezent w formie skoku ze spadochronem, który zagwarantuje mu niezapomniane wrażenia);

-       są rozsądnie umiejscowione w czasie - jeżeli czas pomiędzy ponadprzeciętnym i wyjątkowym zachowaniem pracownika a pozytywnym wzmocnieniem jest zbyt długi, wówczas nagroda traci swoją moc motywującą.

 

Nowoczesne nagrody dla pracowników


Podstawowym podziałem nagród, którymi dysponują na co dzień pracodawcy jest rozróżnienie ich na nagrody pieniężne (premie, podwyżki) i nagrody pozapieniężne. O ile specyfika tych pierwszych jest dosyć prosta, o tyle nagrody niematerialne wymagają większego wyczucia, doświadczenia i wiedzy dotyczącej ich odpowiedniego stosowania. Przyjrzyjmy się zatem tym, które cieszą się współcześnie największą popularnością:

1. Pochwały

Wyniki przeprowadzone przez doktora Geralda Grahama pokazują, że świadomość bycia docenionym przez kierownictwo jest jedną z najlepszych form nagradzania, a zarazem motywowania podwładnych. Chwalenie pracowników w sytuacji, gdy dobrowolnie robią coś, co wykracza ponad ich obowiązki, wychodzą z własną inicjatywą lub osiągają zakładane cele, powinno być stałym elementem codziennych interakcji. Jeżeli zależy Ci na tym, aby Twoje pochwały były skuteczne, skup się na wskazaniu na określone, konkretne działania, które szczególnie doceniasz oraz na korzyściach, które ze sobą niosą.

2. Elastyczny czas pracy

Wolność w kwestii wyboru czasu pracy przez pracownika to jedno z kluczowych rozwiązań, stopniowo wdrażanych przez większość firm. Dotyczy ona często nie tylko wyboru godzin pracy, lecz także możliwość pracy zdalnej w określone dni w tygodniu (tzw. “home office”). Na Zachodzie, część korporacji zdecydowała się nawet na wprowadzenie 6-godzinnego  lub 4-dniowego czasu pracy, wskazując, że znacząco wpływa to na wzrost wydajności zespołu.

3. Uprzyjemnianie czasu pracy

Już jakiś czas temu przełożeni odkryli, że w sytuacji, gdy praca sprawia przyjemność - wówczas chętniej i efektywniej się ją wykonuje. Z tego też względu stosują różnorodne pomysły, aby polepszyć atmosferę panującą w miejscu pracy - decydują się na kupno piłkarzyków lub bilarda, oferują masaże i zabiegi relaksacyjne czy zachęcają pracowników do dekorowania biurek pamiątkowymi, rodzinnymi zdjęciami.

4. Pamięć o ważnych wydarzeniach z życia pracownika

Wyjątkowe wydarzenia, które są dodatkowo okraszone drobnym, słodkim poczęstunkiem lub okazjonalnym upominkiem stają się symbolem tego, że przełożeni cenią i dbają o swoich podwładnych. Ofiarowanie pomysłowego prezentu ślubnego czy urodzinowego lub uczczenie rocznicy pracy w firmie to doskonały pomysł na pogłębienie relacji na osi pracownik - szef. 

5. Wspieranie rozwoju pracownika

Co najbardziej zachęca utalentowane osoby do pozostania w danej firmie? W jednym z badań, prawie połowa ankietowanych wskazała na ambitne wyzwania, a 22 procent z nich - na programy rozwojowe. Zwiększenie odpowiedzialności i decyzyjności w zakresie obowiązków czy dofinansowanie szkoleń, zwiększających kompetencje pracownika może okazać się o wiele skuteczniejszym rozwiązaniem niż samo przyznanie mu pieniężnej premii.

6. Podkreślenie wyjątkowości pracownika

Istnieje wiele sposobów, aby wyróżnić daną osobę na tle innych. Jednym z nich jest, chociażby, cykliczne przyznawanie tytułu pracownika miesiąca za określone osiągnięcia. Ważnym aspektem tego przedsięwzięcia jest klarowne ustalenie zasad i warunków, które należy spełnić, aby otrzymać to wyróżnienie. Może to zapobiec niepotrzebnym konfliktom i powstaniu niezdrowej rywalizacji. Ciekawą alternatywą jest również przyznanie określonych przywilejów takich jak, na przykład, prestiżowe miejsce parkingowe.

7. Wspólne wyjścia, integracja

O wadze dbania i pogłębiania relacji wewnątrz zespołu wspominaliśmy szerzej w artykule o tym jak motywować pracowników. Wspólna kolacja w ramach celebracji firmowego sukcesu lub impreza integracyjna połączona z degustacją win to świetna okazja do poznania bliżej swoich pracowników w nieoficjalnej odsłonie.